راه های مقابله و درمان استرس گرمایی در طیور

0

نحوه درمان استرس گرمایی در طیور

مرغ ها و دیگر ماکیان در برابر هوای گرم، تحمل بسیار کمی دارند و دچار استرس میشوند. بطور معمول دمای ۲۲ درجه برای بیشتر طیور دمای راحتی می باشد و در این شرایط فعالیت بدنی مرغ در وضعیت مطلوب خواهد بود. اما با افزایش دما به بیش از ۲۷ درجه، مرغ ها دچار مشکل اساسی میشوند. مخصوصا در دماهای بالای ۳۰ درجه و رطوبت بالای ۵۰ درصد ، مرغ به شدت دچار استرس گرمایی شده و در معرض مرگ قرار میگیرد.

در ماه های گرم سال که دمای هوا در بیشتر روزها بالای ۳۰ درجه است، استرس گرمایی یک معضل مهم در سالن های مرغداری و دیگر سالن های پرورش طیور می باشد. حتی مرغ های بومی و روستایی نیز در روزهای داغ تابستانی در معرض گرمازدگی قرار میگیرند. از آنجایی که مشکل استرس گرمایی یکی از مشکلات رایج در صنعت پرورش طیور است، در این مقاله از فروشگاه اینترنتی دستگاه جوجه کشی « چیکن دیوایس » علائم استرس گرمایی و راه های جلوگیری و درمان این تنش در طیور خانگی را به شما یاد می دهیم.

دمای مناسب برای جلوگیری از استرس گرمایی

محدوده دمایی مناسب برای مرغ های بالغ و دیگر طیور حدودا بین ۱۸ الی ۲۵ درجه می باشد. علاوه بر دما، افزایش بیش از حد رطوبت نیز باعث ناراحتی و استرس گرمایی در پرنده میشود. وقتیکه در فصل های گرم با افزایش دما روبرو هستیم، حتما باید برای کاهش دمای محیط نگهداری طیور اقدامات لازم را از قبل انجام داده باشیم. وگرنه طیور دچار تنش گرمایی شده و این تنش هم باعث کاهش وزن، کاهش تخمگذاری، کاهش قدرت باروری و کاهش قدرت سیستم ایمنی آنها میشود. در موارد حاد نیز استرس گرمایی پرنده را از پای درمی آورد.

نشانه های گرمازدگی طیور

در دمای بالا، پرندگان برای کاهش دمای بدن خود به تنفس سریع روی می آورند. به طوریکه پرنده با دهان باز و سریع نفس میکشد و له له میزند. لذا تنفس تند تند یکی از علائم شایع تنش گرمایی می باشد. البته در اثر استرس حرارتی، طیور بی حال شده، غذای کمتری میخورند، آب بیشتری مصرف میکنند و فاصله بال های خود را از بدن زیاد نموده و در کنار دیواره ها جمع میشوند.

نشانه های گرمازدگی طیور - چیکن دیوایسمرغ های محلی و نژادهایی که در مناطق گرمسیر پرورش داده میشوند، مقاومت بیشتری در برابر استرس گرمایی دارند. چون این پرندگان در جوانی دماهای بالا را تجربه کرده اند و بدن آنها نوعی پروتئین شوک حرارتی تولید میکند. این نوع پروتئین ها در زمان استرس گرمایی عوارض ناشی از این تنش را در بدن پرنده کاهش میدهند و باعث میشوند که پرنده مقاومت بیشتری در برابر گرما داشته باشد. اما نژادهایی که سابقه مواجه شدن با اقلیم های گرم و دماهای بالا را ندارد، تلفات زیادی در زمان استرس گرمایی میدهند.

اثر استرس حرارتی بر طیور

طیور غدد عرق ندارد و گرمای اضافی بدن خود را با نفس کشیدن سریع و له له زدن به بیرون منتقل میکنند. زمانیکه پرنده در اثر استرس گرمایی شروع به له له زدن میکند، گاز دی اکسید کربن بیشتری از ریه های او دفع میشود. در نتیجه میزان این گاز در خون پرنده بیش از حد کاهش پیدا میکند. با کاهش بیش از حد گاز co2 در خون، میزان PH و شدت قلیایی آن بیشتر میشود.

به دنبال استرس گرمایی تعادل اسید- باز خون به هم خورده و جذب بسیاری از مواد معدنی در بدن پرنده کاهش پیدا میکند. بعنوان مثال در طیور گرما زده جذب کلسیم و فسفر کاهش می یابد و پرنده تخم با پوسته نازک میگذارد.

استفاده از الکترولیت در زمان استرس گرمایی

برای جلوگیری از تلفات بیشتر در طول استرس گرمایی بهتر است که از الکترولیت و مواد معدنی همچون کلرید پتاسیم، کلرید آمونیوم یا بی کربنات سدیم استفاده شود. میزان مصرف این الکترولیت ها بدین صورت خواهد بود که به ازای هر تن میتوان ۲ الی ۳ کیلوگرم از این مواد معدنی به جیره طیور اضافه کرد. این نوع الکترولیت ها همچنین پرنده را به نوشیدن هر چه بیشتر آب نیز تشویق خواهند کرد.

در طول استرس گرمایی، نیاز پرنده به آب خنک به شدت افزایش پیدا میکند. چرا که در نتیجه له له زدن بدن پرنده اب زیادی از دست میدهد. بنابراین در شرایط استرس گرمایی حتما آب خنک زیاد در اختیار طیور قرار دهید.

نحوه مدیریت گله در زمان استرس گرمایی

طیور را در ساعات گرم روز اشفته نکنید. قبل از ساعت ۸ صبح به آنها غذا بدهید. همچنین وعده بعدی تغذیه آنها را میتوانید به ساعت آخر روز موکول کنید.

در زمان استرس گرمایی، هر نوع فعالیت و کار روزانه از جمله جمع آوری تخم ها، تمیز کردن بستر و … را به ساعت اولیه صبح و شب هنگام موکول کنید.

نحوه مدیریت گله در زمان استرس گرمایی - چیکن دیوایساز مه پاش ها برای خنک شدن هوای سالن و از هواکش مخصوص مرغداری برای تخلیه رطوبت اضافی سالن بهره ببرید. هواکش ها باید بر روی دور تند کار کنند.

دانخوری ها را در زمان اوج گرما پر یا فعال نکنید.

اگر از قفس همچون قفس بلدرچین استفاده میکنید لازم است که قفس ها شلوغ و متراکم نباشند. پرنده هایی که در قفس نگهداری میشوند در زمان استرس گرمایی اسیب پذیرتر می باشند. چرا که جریان هوا همانند پرورش بر روی بستر به خوبی بین پرنده ها عبور نمیکند.

کاهش شدت نور و ساعات روشنایی

در زمان استرس گرمایی شدت نور به مخصوصا در ساعت گرم روز کاهش دهید تا فعالیت پرنده نیز به حداقل برسد. همچنین برنامه روشنایی را طوری تنظیم کنید که ساعات اولیه صبح روشنایی اعمال شود.

در فصل های گرم لازم است که جیره با استفاده از مواد غذایی که قابلیت هضم بالایی دارند تهیه شود. بعنوان مثال هضم پروتئین های خام در بدن طیور گرما زا بوده و بایستی سطح پروتئین خام جیره را کاهش داد.

استفاده از ویتامین C و مولتی ویتامین

در زمان استرس گرمایی به طیور ویتامین C  بدهید. این ویتامین اثرات استرس گرمایی را در طیور کاهش میدهد و باعث میشود پرنده به این تنش مقاومت نشان دهد. چرا که ویتامین ث باعث جذب بهتر ویتامین D، جذب کلسیم و دیگر مواد معدنی میشود. همچنین این ویتامین سطح انرژی طیور را بهبود بخشیده و تا حدودی از کاهش وزن پرنده در اثر استرس گرمایی جلوگیری میکند.

استفاده از ویتامین C و مولتی ویتامین - چیکن دیوایسدر زمان گرمازدگی طیور از داروهای ضد کوکسیدیوز مثل داروی نیکاربازین استفاده نشود. چون این دارو استرس گرمایی را در طیور تشدید میکند و باعث میشود گله تلفات زیادی بدهد.

توصیه میشود که در زمان استرس گرمایی تا جای ممکن واکسیناسیون پرنده را به تأخیر بیاندازید. زیرا در اثر تنش گرمایی، سیستم ایمنی بدن پرنده دچار اختلال شده و پاسخ مناسبی به واکسیناسیون نخواهد داد. مخصوصا کارایی واکسن های زنده مثل برونشیت عفونی در زمان استرس حرارتی به شدت کاهش پیدا میکند.

قبل از شروع فصل گرم و زمانی که یک موج گرمایی در راه است از قبل سیستم تهویه و فن ها را بررسی کنید.

یکی از مشکلاتی که در روزهای گرم با آن مواجه هستیم قطعی برق می باشد. در سالن های پرورش قطعی برق به سرعت باعث تلفات پرندگان میشود. بنابراین برای سالن حتما برق اضطراری هم در نظر بگیرید.

کاهش تراکم گله

تراکم گله را کاهش دهید. در زمان استرس گرمایی طیور بیشتر در اطراف آبخوری ها و دیواره های کناری سالن تجمع میکنند. در شرایط استرس حرارتی تجمع طیور در یک نقطه به افزایش تلفات و خفگی پرنده ها دامن میزند. لذا زمانیکه گله درگیر استرس گرمایی است فضای بیشتری در اختیار آنها قرار دهید. همچنین تعدادی آبخوری دستی در داخل سالن قرار داده تا در محل دیگر آبخوری ها ازدحام ایجاد نشود.

سخن پایانی

در این مطلب نحوه رفع استرس گرمایی در طیور را شرح دادیم. اقدامات گفته شده در این مقاله نه تنها در مورد مرغ، بلکه در مورد سایر طیور همچون بوقلمون، بلدرچین، اردک و … نیز صدق میکند. اگر سوالی در این رابطه داشتید در بخش نظرات سوال خود را از ما بپرسید.

ممکن است شما دوست داشته باشید
ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.