شرایط محیطی، دمایی و رطوبتی مرغ تخمگذار

آیا میدانید شرایط محیطی، دما و رطوبت مناسب چه تاثیری بر سلامت و میزان تخمگذاری مرغ‌ های تخم‌ گذار دارد؟ چگونه می‌ توان با تنظیم دمای استاندارد سالن مرغداری و تامین رطوبت مناسب، تولید تخم مرغ را افزایش داد؟ بهترین دما برای مرغ تخم‌گذار چقدر است و رطوبت ایده‌ آل برای جلوگیری از کاهش کیفیت تخم‌ ها چه میزان باید باشد؟ در این مقاله از چیکن دیوایس به بررسی دقیق شرایط بهینه پرورش مرغ تخم‌ گذار، عوامل تاثیرگذار بر تخمگذاری و راهکارهای کنترل دما و رطوبت خواهیم پرداخت.

پرورش جوجه های تخمگذار (یک الی ۵ روزگی)

برای اینکه جوجه ها در دوران پرورش به خوبی رشد کنند، بسیار حیاتی است که تمام شرایط در روزهای اغازین مطلوب باشد. دورهٔ زمانی بین ۱ روزگی تا تولید اولین تخم مرغ، در پرورش مرغ تخمگذار بسیار حیاتی و بحرانی است. در این دورہ ظرفیت فیزیولوژیکی مرغ رشد مییابد.

موفقیت در دورهٔ پرورش به موفقیت در دوره تخمگذاری منجر خواهد شد و این امر از زمان رسیدن جوجه به سالن اغاز می شود. ثابت شده است که داشتن تمام استانداردها و به کار بستن تمامی برنامه ها در این مقطع (دوره پرورش)، بهترین عملکرد را در مرحل تولید ایجاد خواهد کرد.

هرگونه تأخیر در رشد در ۴ تا ۵ هفتگی به کاهش وزن در ۱۶ هفتگی منجر خواهد شد که بعدا در عملکرد مرغ در زمان تولید مؤثر خواهد بود.

تجهیزات لازم برای پرورش مرغ تخمگذار 

لوازم مورد نیاز برای شروع پرورش مرغ تخمگذار به شرح جدول زیر است.

تهویه	سن (هفته)	بستر		قفس
	حداقل میزان تهویه در ساعت به ازای هر کیوگرم وزن بدن	۰ تا ۲	۲ تا ۵	۰ تا ۳	۳ تا ۵
		۰/۷ مترمکعب	۰/۷ متر مکعب	۰/۷ متر مکعب	۰/۷ متر مکعب
تراکم گله	پرنده در متر مربع	۳۰	۲۰	۸۰	۴۵
	سانتی متر مربع به ازای هر جوجه	–	–	۱۲۵	۲۲۰
تامین آب	آبخوری مخروطی یا کله قندی	یک آبخوری برای ۷۵ پرنده	یک آبخوری برای ۷۵ پرنده	–	–
	آبخوری جوجه	یک آبخوری برای ۷۵ پرنده	–	یک آبخوری برای ۸۰ پرنده	–
	نیپل ها	یک نیپل برای ۱۰ پرنده	یک نیپل برای ۱۰ پرنده	یک نیپل برای ۱۰ پرنده	یک نیپل برای ۱۰ پرنده
تامین خوراک	دانخوری بشقابی	یک دانخوری برای ۵۰ پرنده
	دانخوری تراف	۴ سانتی متر برای هر پرنده	۴ سانتی متر برای هر پرنده	۲ سانتی متر برای هر پرنده	۴ سانتی متر برای هر پرنده
	دانخوری مدور	۳۵ پرنده یک دانخوری	۳۵ پرنده یک دانخوری	–	–

آبخوري اضافه برای هر قفسی در هفته اول قرار دهید. مطمئن شوید که تمام جوجه ها حداقل به ۲ نیپلی دسترسی داشته باشند. صفحه های کاغذی را در کف قفس، طوری پهن کنید که تا ۷ روز تمام شوند.

نکات مهم دوره پرورش مرغ تخمگذار

هنگام پرورش مرغ تخمگذار بهتر است به موارد زیر دقت کافی داشته باشید.

•  حذف آبخوری های کمکی آغازین باید به تدریج انجام شود تا جوجه ها به استفاده از ابخوری های معمولی سالن عادت کنند. جهت حفظ کیفیت بستر لازم است با کنترل و تنظیم دقیق ابخوری ها و نیپل ها از نشت اب جلوگیری شود.
• در روزهای اولیه بعد از ورود جوجه ها، درجه حرارت آب باید بین ۲۵ تا ۳۰ درجه سانتیگراد باشد.
• آبخوری ها در ۲ هفته اول به طور روزانه و از هفته سوم، یک بار در هفته باید شسته و تمیز شوند.
• حتماً کنترل کنید که تمام جوجه ها و حتی ضعیفترها به دان و آب دسترسی داشته باشند.
•  استفاده از نیپل های ۳۶۰ درجه (قابل استفاده از هر طرف) مهم است: به خصوصی زمانیکه جوجه ها با اشعه مادون قرمز، نوک چينی شده اند.

دما و رطوبت سالن مرغ تخمگدار باید چگونه باشد؟ 

برای اینکه مطمئن شوید لوازم و محیط سالن به اندازه کافی برای ورود جوجه ها گرم شده اند ، توصیه می کنیم ۳۶ ساعت قبلی، دمای سالن را افزایش دهید؛ به طوری که دما به ۳۱ تا ۳۳ درجه بستر ۳۲ درجه باشد.

بهترین راه برای اینکه بفهمید درجه حرارت جوجه ها را اندازه گیری کنید. این دما باید ۴۰ درجه سانتیگراد یا ۱۰۴ درجه فارنهایت باشد.

جدول دما و رطوبت سالن مرغ تخمگذار 

سن	دما		رطوبت نسبی
	دمای هوای (قفس) درجه سانتی گراد	دمای هوای (بستر) درجه سانتی گراد
۰ تا ۳	۳۱ تا ۳۳	۲۲ تا ۳۵	۶۰
۴ تا ۷	۳۰ تا ۳۲	۳۱ تا ۳۳	۶۰
۸ تا ۱۴	۲۸ تا ۳۰	۲۹ تا ۳۱	۶۰
۱۵ تا ۲۱	۲۶ تا ۲۸	۲۷ تا ۲۹	۵۰
۲۲ تا ۲۴	۲۴ تا ۲۶	۲۵ تا ۲۷	۵۰
۲۵ تا ۲۸	۲۲ تا ۲۴	۲۳ تا ۲۵	۵۰
۲۹ تا ۳۵	۱۹ تا ۲۱	۲۰ تا ۲۳	۵۰
از ۳۵ به بعد	۱۷ تا ۱۹	۱۸ تا ۲۰	۴۰

دمای مناسب برای مرغ تخمگذار چند است؟

دمای مناسب برای مرغ تخمگذار بالغ بین ۱۸ الی ۲۰ درجه سانتیگراد میباشد. در حالیکه جوجه ها در روزهای اول به دمای گرم و نزدیک به ۳۵ درجه نیاز دارند و به سپس به تدریج حرارت سالن با افزایش سن جوجه ها کاهش داده میشود.

مرغ تخمگذار به چند ساعت نور نیاز دارد؟

جوجه های یک روزه تا رسیدن به زمان تخمگذاری طبق یک برنامه نوردهی خاصی قرار میگیرند. در زمان تخمگذاری نیز معمولا مرغ های تخمگذار باید ۱۶ ساعت در طول روز نور دریافت کنند.

تحریک نوری مرغ تخمگذار به چه صورت است؟

تحریک نوری مرغ تخمگذار باید در سن ۱۵ هفتگی یا همان ۱۰۵ روزگی به بعد اجرا شود. در این زمان ساعات نوردهی از ۱۰ ساعت به تدریج به ۱۶ ساعت افزایش پیدا میکند و شدت نور نیز از ۵ لوکس به ۷ لوکس افزایش داده میشود.

نکات مهم در مورد دمای سالن مرغ تخمگذار

توجه به کاهش دمای بدن جوجه در اثر تماس با بستر، در روزهای نخست بسیار مهم است. چون جوجه ها در هفتهٔ اول توانایی تامین دمای بدن خود را ندارند در صورت سرد بودن بستر دمای بدن آنها کاسته می شود که خطرناک است. دما و رطوبت نسبی باید در تمام سالن یکنواخت باشد. نحوه پخش جوجه ها در سالن، بهترین شاخصی برای ارزیابی دمای سالن است.

در سیستم بستر توجه به نحوه توزیع جوجه ها در هر بخشی (پن) یا در سرتاسر سالن برای مدیریت دمای مناسب سالن به ما کمک خواهد کرد:

1. اگر جوجه ها دور هم جمع شده باشند، دمای سالن
2. اگر جوجه ها هم دور شده باشند و به دسمت دیوارهای سالن بروند، دمای سالن بسیار زیاد است.

خرید لامپ مادر مصنوعی و مجهز نمودن آن به ترموستات مادر مصنوعی یکی از راه های ایده ال برای تنظیم یکنواخت دمای سالن مرغداری میباشد.

برنامه نوری مرغ های تخمگذار در سنین مختلف

برای تشویق جوجه ها به خوردن دان و آب، باید در ۳ تا ۴ روز اول، برنامه نوری حداکثر (۲۲ تا ۲۳ ساعت) همراه با شدت بالا (۳۰ تا ۴۰ لوکسی) باشد. سپس در سالن های بسته، شدت نور باید به تدریج کاهش داده شود تا به ۱۰ لوکس در ۱۵ روزگی برسد. البته تنظیم شدت نور به رفتار جوجه ها نیز بستگی دارد.

بدین صورت که در هر ۶ ساعت، ۴ ساعت نور و ۲ ساعت تاریکی باشد و این برنامه را ۴ بار در هر ۲۴ ساعت تکرار کنیم. سپس از هفته سوم به بعد، برنامه نوری توصیه شده را ادامه دهیم: به طوری که در هفته سوم ۱۸ ساعت نور باشد. در برخی مناطق و تحت شرایط خاصی این برنامه میتواند اجرا شود.

جدول برنامه نوری مرغ های تخمگذار

برنامه نوری مرغ های تخمگذار به شرح جدول زیر است.

پرورش در سالن های بسته و نیمه بسته
چند روزگی	مدت روشنایی		شدت روشنایی
۱ تا ۳ روز	۲۳ ساعت		۲۰ تا ۴۰ لوکس
۴ تا ۷ روز	۲۲ ساعت		۱۵ تا ۳۰ لوکس
۸ تا ۱۴ روز	۲۰ ساعت		۱۰ تا ۲۰ لوکس
۱۵ تا ۲۱ روز	۱۸ ساعت		۵ تا ۱۰ لوکس
۲۲ تا ۲۸ روز	۱۷ ساعت		۵ تا ۱۰ لوکس
۲۹ تا ۳۵ روز	۱۶ ساعت		۵ تا ۱۰ لوکس

برای شروع خوب پرورش جوجه های تخمگذار چه باید کرد؟ 

قبل از رسیدن جوجه ها تمام لوله های آب را با فشار بشویید تا ضد عفونی کننده در انها باقی نمانده است. نیپل ها و سایر آبخوری ها را مرتبا بررسی کنید و مطمئن شوید که آبخوری و دانخوری مدور باید در کف سالن و نیپل ها در سطح چشم جوجه ها قرار داشته باشند.

به طوری که جوجه ها بتوانند به آب کافی دسترسی داشته باشند. برای جوجه ها فشار آب نیپل ها را طوری تنظیم کنید تا قطره آب ایجاد شود (کاهش فشار آب در لوله ها). در زیر نیپل ها یک صفحه کاغذ پهن کنید تا بستر خیس نشود.

چگونگی توزیع دان بین جوجه ها 

زمانی دان توزیع کنید که مطمئن شوید جوجه ها به اندازهٔ کافی اب نوشیده اند و مایع بدن خود را تامین کرده اند،(تقریبا ۲ ساعت بعد از اسکان جوجه ها در سالن) به خصوص اگر زمانی طولانی در راه بوده اند. برای اینکه آب تازه و با دمای مناسب در اختیار جوجه ها قرار گیرد، درست قبل از رسیدن انها لوله ها را تخلیه کنید: خصوصا در مناطق با اب وهوای گرم. رعایت نکات فوق به شما کمک خواهد کرد تا به اهداف زیر برسید :

• شروع خوب، با تلفات کم در ۲ هفته اولی.
• رشد بدنی مناسب، همراه با یک سیستم ایمنی خوب.
• یکنواختی متناسب، از همان اغاز کار.

اقدامات لازم دوره ۵ تا ۱۶ هفتگی مرغ تخمگذار 

بعـد از شـروعی خـوب در چنـد هفتـۀ اول، هـدف از پرورش در سـنین بیـن ۵ تـا ۱۶ هفتگـی، آماده کـردن جوجه هـا بـرای تولیـد تخم مرغ در آینـده اسـت. در این دوره باید توجه کافی به رشد اسکلتی، وزن مناسب بدن، یکنواختی گله، رشد مناسب دستگاه گوارش توجه کرد.

نحوه کنترل وزن مرغ های تخمگذار 

بـرای آگاهـی از رشـد و تکامـل واقعـی گلـه، ضـروری اسـت وزن را به صـورت هفتگـی کنتـرل کنیـد. نحوۀ انجام صحیح وزن گیری از گله:

•  هر هفته ۱۰۰ پرنده را جداگانه وزن کشی کنید.
•  در سیسـتم پـرورش قفـس، هـر هفتـه ۱۰ پرنـده جداگانـه از هـر قفس وزن کشـی کنید ( این قفـس را علامت گذاری کنید و بـرای دقـت و صحـت وزن کشـی مرتبـا از همیـن قفسهـا وزن گیـری انجـام گـردد.)
•  بـا اسـتفاده از تـرازوی دیجیتالـی که یکنواختی را نیز محاسـبه میکنـد، مرغهـا را جداگانـه توزیـن نمایید.

نحوه کنترل یکنواختی گله بین ۵ تا ۱۶ هفتگی 

هنگامـی یـک گلـه یکنواخت اسـت که ۸۰ % از وزنهـا در محـدودهی بیـن ۱۰ ± درصـد از میانگیـن باشـند.

•  تولیـد گلـه های یکنواخـت همراه با وزن مناسـب و مطابق با سـن مدنظـر در زمان بلوغ جنسـی.
•  به دسـت آوردن وزن مناسـب در سن ۴هفتگی به منظور اطمینان از رشـد اسکلت بدن.
•  داشـتن رشـد مداوم بین سـنین ۴ تا ۱۶هفتگی همراه با رشـد و توسعه خوب دسـتگاه گوارش.
• اطمینـان از اینکـه در فاصلـۀ بیـن ۵درصـد و پیـک تولیـد، وزن بـدن در نـژاد تخمگـذار سـفید ۲۵۰ تـا ۳۰۰ گـرم افزایـش مییابـد. بـه همیـن دلیـل کنتـرل هفتگـی وزن از هفتـۀ اول تـا هفتـۀ ۳۰ ضـروری اسـت و پـس از آن، حداقـل ماهـی یـک بـار بایـد انجـام گیـرد.

سخن آخر 

در این نوشته در رابطه با شرایط محیطی مرغ تخمگذار من جمله دما و رطوبت و نحوه تحریک نوری و … به ارائه اطلاعات مختلفی پرداختیم که میتواند برای کسب اطلاعات بیشتر در این مورد تاثیر گذار باشد. چنانچه در این حیطه سوالی دارید با ما در قسمت نظرات در میان بگذارید.