بررسی مشکلات جوجه کشی و روش های حل آن

مشکلات رایج جوجه کشی و نحوه برطرف کردن آن

فرایند جوجه کشی و تبدیل تخم نطفه دار به جوجه شامل مراحل و اقدامات مختلفی است که حتما باید رعایت شود تا بهترین نتیجه را به دست بیاوریم. در یک پروسه جوجه کشی عوامل مختلفی مانند دستگاه جوجه کشی ، تخم نطفه دار ، اپراتور ، محیط دستگاه جوجه کشی و گله تخم گذار تاثیر دارد که در این نوشته به همه این موارد اشاره خواهیم کرد و مشکلات احتمالی ناشی از هر عامل را مورد بررسی قرار خواهیم داد. 

دستگاه جوجه کشی هواباتور ۱۶۸ تایی
» قابلیت تامین دما، رطوبت و تهویه ی اتوماتیک
» چرخش مداوم و استاندارد تخم مرغ بدون وارد کردن شوک حرکتی
» دارای بدنه ی کاملا عایق و جلوگیری از هدررفت انرژی
قیمت : ۱۲,۵۰۰,۰۰۰ تومان

مشکلات ناشی از دستگاه جوجه کشی نامرغوب

در صورتی که در خرید دستگاه جوجه کشی دقت نکنید و از دستگاه های غیر استاندارد استفاده کنید، احتمال جوجه نشدن بسیاری از تخم ها وجود دارد، چرا که دستگاه های غیر استاندارد و دست ساز دما و رطوبت را به درستی تامین نمی کنند و موجب رشد ناقص جوجه در داخل تخم خواهد شد. هم چنین با کاهش یا افزایش ناگهانی دما و رطوبت موجب وارد آمدن شوک دما و رطوبتی به جنین و پوسته تخم می شود و ترک برداشتن تخم و یا مرگ جنین در حال رشد را در پی خواهد داشت. 

بنابراین حتما قبل از خرید ماشین جوجه کشی به سنسور ، کیفیت تامین حرارت و رطوبت، نوع بدنه ، گارانتی و خدمات پس از فروش آن ، کیفیت ساخت و مونتاژ آن ، نحوه تهویه هوا و چرخش تخم ها و از همه مهم تر به برد جوجه کشی آن توجه کافی را داشته باشید. پیشنهاد می شود قبل از خرید دستگاه ، معیارهای انتخاب دستگاه جوجه کشی را مطالعه بفرمایید. 

مشکلات ناشی از دمای نا مناسب 

در صورت پایین بودن و یا بالا بودن بیش از حد دما امکان جوجه شدن تخم ها به شدت پایین خواهد آمد. دمای پایین مانع از رشد صحیح جنین می شود و دمای بالا نیز سبب پخته شدن تخم و مرگ جنین می شود. بنابراین دمای دستگاه باید در حد دهم درجه تنظیم و اندازه گیری شود.

مشکلات ناشی از رطوبت نادرست 

اگر رطوبت کمتر از مقدار مجاز تامین شود، پوسته تخم سفت خواهد ماند و جوجه قادر به شکستن پوسته در دوره هچ نخواهد شد. هم چنین در صورت بالا بودن رطوبت ، تبخیر آب داخل تخم به اندازه کافی انجام نخواهد گرفت و زیاد بودن آب در داخل تخم سبب مرگ جنین و فاسد شدن تخم خواهد شد. 

مشکلات ناشی از چرخش نادرست تخم 

چرخش منظم تخم مانع از چسبیدن جنین به دیواره تخم شده و سبب تغذیه آن از تمامی قسمت های زرده می شود. بنابراین اگر تخم ها به صورت نامنظم چرخش داده شوند و حتی برای چند ساعت در یک طرف ساکن بماند امکان چسبیدن جنین به دیواره وجود دارد که در نتیجه مرگ جنین را به دنبال خواهد داشت. 

 

مشکلات ناشی از خرید تخم نطفه دار بی کیفیت

دومین و مهم ترین عاملی که در صورت بی دقتی در آن موجب عدم موفقیت در جوجه کشی خواهد شد، تهیه تخم های نطفه دار کهنه و یا دارای نطفه ضعیف است. هر چه قدر تخم ها مدت زمان بیشتری انبار شوند از کیفیت نطفه آنها کاسته می شود و تخم هایی که حین حمل دچار ضربات شدیدی شده باشد، احتمال پارگی کیسه هوایی در داخل آن وجود دارد که در نهایت به جوجه تبدیل نخواهد شد. 

همانطور که در خرید دستگاه جوجه کشی باید دقت لازم را به عمل آورید و از خرید دستگاه های بی کیفیت خودداری کنید. در این مورد نیز باید توجه کافی به خرج دهید و تخم هایی را برای جوجه کشی انتخاب کنید که دارای نطفه قوی باشند. برای دریافت اطلاعات بیشتر حتما مقاله راهنمای خرید تخم نطفه دار را مطالعه بفرمایید. اما مهم ترین مواردی که قبل از خرید تخم نطفه دار باید رعایت شوند، شامل موارد زیر می شوند:

الف – حتما از خود پرورش دهنده ها بخرید، چرا که پرورش دهنده ها تازه ترین تخم های نطفه دار را به شما خواهند فروخت. 

ب – از فروشنده و واسطه ها خرید نکنید چرا که به احتمال خیلی زیاد تخم هایی کهنه و یا ضربه خورده نصیب شما خواهد شد. 

ج – از خرید اینترنتی و غیر حضوری پرهیز کنید و حتما قبل از خرید به سالن پرورش مراجعه کرده و از وجود تعداد کافی پرنده نر در میان گله مطمئن شوید چرا که لازمه نطفه دار بودن تخم ها وجود پرنده نر در میان گله تخمگذار است. 

 

مشکلات ناشی از گله تخمگذار ضعیف و بیمار

در صورتی که گله تخمگذار از بیماری خاصی رنج ببرد، احتمالا تخم های تولید شده بدون نطفه و یا دارای نطفه ضعیف خواهند بود. هم چنین در صورت ناکافی بودن جیره غذایی و استفاده از مواد غذایی کم انرژی و با میزان پروتئین و کلسیم کم، روند تخم گذاری نیز با کاهش روبرو خواهد شد و حتی امکان ضعیف شدن نطفه ها نیز وجود دارد. بنابراین فرد پرورش دهنده باید از جیره غذایی مخصوص پرنده های تخم گذار استفاده کند. 

 

مشکلات ناشی از محیط جوجه کشی نامناسب

محیط و اتاقی که دستگاه جوجه کشی در آن قرار دارد باید دمایی حدود ۲۳ الی ۲۷ درجه سانتی گراد داشته باشد و رطوبت آن بین ۳۵ الی ۵۰ درصد باشد، برای تامین این مقدار حرارت و رطوبت باید از سیستم های گرمایشی ، سرمایشی و یا رطوبتی استفاده کرد. در صورت عدم تنظیم بودن دما و رطوبت امکان بروز خطا در دستگاه  و عدم جوجه کشی صحیح آن وجود دارد. بنابراین حتما باید به دما و رطوبت و صد البته تهویه مناسب محیط جوجه کشی توجه کنید. 

 

بررسی نتایج حاصل از کندلینگ یا همان نطفه سنجی

لازم است بعد از اولین کندل کردن (نوربینی) مشکلات تخم هایی که جنین رشد نکرده و یا بدون نطفه هستند، بررسی شوند :
۱- تخم هایی در کندل کردن، شفاف هستند و درون تخم شکسته شده فقط سفیدرنگ بدون خون و غیربارور مشاهده می گردد و یا به عبارتی تخم بدون نطفه می باشد.
علت آن:

• ممکن خروس ها نابالغ باشند و نیاز به دو هفته تحریک نوری زود تر نسبت به مرغ ها داشته باشند .
• خروس های با اسپرم غیرطبیعی یا مرغ های با تخم غیر طبیعی . این شکل اغلب در گله های مادر خیلی پیر یا خیلی جوان بوجود می آیند.
• تعداد خروسی خیلی کم باشد که منتج به نزاع و تداخل جنسی می شود . نسبت مرغ به خروس باید نسبت ۱۲ به ۱ تا ۱۵ به ۱ باشد. در نژادهای سنگین و در نژادهای سبک نسبتا ۱۰ به ۱ تا ۱۲ به ۱ باشد .
• شرایط آب و هوایی سخت و نامتعادل
• گله مرغ مادر پیر باشد.
• در گله مرغ مادر بیماری وجود داشته باشد. بیماری گله اغلب با ظهور تخم های زبر، بد شکل یا پوسته نازک خود را نشان می دهد.
• گله مرغ مادر و به ویژه خروس های گله چاق باشند.
• کمبودهای تغذیه ای در گله مرغ مادر وجود داشته باشد.
• در گله مرغ مادر مشکلات پا و زانو باشد به ویژه در خروس ها که نتوانند خوب جفتگیری کنند.
• ممکن است استفاده برخی داروها و آفت کش ها و مواد شیمیایی باعث مشکلات شود.
• ممکن است کاهش فراوانی جفتگیری یا عدم جفتگیری باشد.
• ممکن برنامه نوردهی نامناسب باشد.
۲-تخم مرغ ها در کندل کردن (نوربینی )روشن هستند ولی در تخم های شکسته صفحه زاینده رشد کرده ( تخم بارور است ) این حالت پلاستودرم بدون جنین نامیده میشود.
علت آن :
• ممکن است ذخیره طولانی مدت تخم مرغ ها در انبار ذخیره باشد که این مدت باید حداکثر یک هفته باشد.
• نگهداری تخم ها تحت شرایط نامناسب باشد. دما نوسان داشته باشد، دما بالا یا پایین گردد.
• ضد عفونی و دود دادن نادرست باشد . مثلاً دود دادن خیلی شدید باشد یا غوطه ور کردن نادرست در محلول ضدعفونی .
• صدمه دیدن تخم ها در حین جابه جایی و انتقال ناشی از شوک دمایی و تکان خوردن تخم ها
• بسته شدن منافذ پوسته تخم به هر دلیلی که مانع تنفس جنین در حال رشد داخل تخم میشود..
• دمای بالا در اوایل جوجه کشی
• خیلی جوان یا خیلی پیر بودن گله مادر
• وجود بیماری ها در گله مادر
• آلودگی های قابل انتقال از طریق تخم به جوجه
• مصرف داروها و سموم و آفت کش ها
• جمع آوری نامرتب و نادرست تخم ها
۳- تخم در کندلینگ روشن دیده می شوند ولی تخم های شکسته شده دارای حلقه خونی یا جنین کوچکی است که پس از ۳ الی ۴ روزه گی در داخل تخم تلف شده اند. علت آن :
• ذخیره طولانی مدت تخم ها یا نگهداری آنها تحت شرایط دمای نامناسب
• ضد عفونی و دود دهی نامناسب
• دمای بالا یا پائین در اوائل جوجه کشی
• صدمه دیدن تخم ها در طی نقل و انتقال
• وجود بیماری در گله
• گله مرغ مادر پیر باشد.
• همخونی و ناهنجاریهای کروموزومی
• کمبودهای شدید و تغذیه ای
• آلودگی و استفاده از سموم و آفت کشها و غیره
۴- اگر جنین بعد از مرحله ۳ تا ۶ روزگی در دستگاه جوجه کشی مرده باشد و سیستم گردش خون و کیسه زرده باشد و جنین بدون نوک در سمت چپ توسعه یافته باشد.
علت آن:
• همه عللی مربوط به مورد ۳ صدق می کند.
• نبود تهویه یا بسته شدن منافذ پوسته و حضور میزان زیاد دی اکسید کربن
• چرخش نادرست تخم در دستگاه جوجه کشی
• کمبود ویتامین ها در جیره
۵- اگر جنین بعد ۷ تا ۱۷ روزگی در دستگاه جوجه کشی مرده باشد و جنین دارای نوک، ناخن، پا و فولیکول باشد.
علت آن :
• ممکن رطوبت، دما، چرخش و تهویه در دستگاه نامناسب باشد.
• آلودگی دستگاه
• کمبودهای تغذیه ای
• اثر ژن های کشنده
۶- اگر بعد از ۱۸ روزه گی جنین مرده باشد.
علت آن :
• دما، رطوبت، چرخش و تهویه نامناسب استر و یا دما، رطوبت و تهویه نامناسب هچر
• آلودگی بویژه ناشی از کپکها و قارچ ها
• سرد شدن تخم در حین انتقال از ستر به هچری
• شکسته شدن پوسته تخم در حین جوجه کشی یا در حین انتقال به هچری
• قرار گرفتن جنین در وضعیت غیرنرمال
• کیفیت ضعیف پوسته
• باز شدن خیلی زیاد هچری در حین نوک زدن و تفریخ جوجه ها
• دوقلوزایی
۷- جنین کامل نوک نزده، کیسه زرده بزرگ و ممکن است بقایای آلبومین یا سفیده هنوز وجود داشته باشند. علت آن :
• چرخش ناکافی که منتج به کاهش جذب مواد مغذی شود.
• دمای خیلی پائین در ستر یا دمای خیلی بالا در هچری
• سرد شدن تخم ها در حین انتقال به هجری
• کمبودهای تغذیه ای
• تهويه ناکافی
• ذخیره طولانی مدت تخم در انبار نگهداری تخم
۸- جنین نوک زده ولی در داخل پوسته مرده است. علت آن :
• رطوبت یا دمای خیلی پائین به مدت طولانی در دستگاه جوجه کشی
• دمای بالا در طول جوجه کشی
• کمبودهای تغذیه ای
• تهویه ضعیف
• چرخشی ناکافی در ۱۲ روز اول جوجه کشی
• وارد شدن آسیب و صدمه به تخم در زمان انتقال به هچری
• ذخیره طولانی مدت در انبار ذخیره تخم
۹- جنین نوک زده ولی ناقص و جنین ممکن زنده یا مرده باشد. علت آن :
• کلیه موارد ۸
• دود دادن و ضد عفونی بیش از حد
• گذاشتن تخم ها در دستگاه به صورت نوک به بالا یا به عبارتی کیسه هوایی روبه پایین باشد.

۱۰- جوجه در آوری زودرس، علت آن :
• یک دست نبودن تخم های کوچک و ریز
• اختلاف و تفاوت بین نژادی
• رطوبت پایین ستر
۱۱- جوجه در آوری دیررس، علت آن :
• یک دست نبودن تخم های بزرگ و درشت
• ذخیره طولانی مدت تخم ها در انبار
• پیر نمودن گله های مادر
•دمای پایین ستر
• رطوبت خیلی بالای ستر
•جنین های ضعیف
• مخلوطی از تخم هایی که ذخیره آنها در انبار طولانی بوده و تخم هایی که ذخیره آنها کوتاه مدت بوده است
• مخلوطی از تخم های گله پیر و جوان
• مخلوطی از تخم های ریز و درشت
• حمل و نقل نامناسب تخم ها
• وجود نقاط سرد و گرم در داخل دستگاه (عدم جابه جایی هوای داخل دستگاه)
• دمای خیلی بالا یا پائین در دستگاه جوجه کشی
• نامناسب بودن سیستم تهویه اتاق جوجه کشی
۱۳- روی سینی های هچری از نظر میزان هچ و کیفیت جوجه یکسان نیستند. علت آن:
• مخلوط بودن تخم های کوچک و بزرگ
• مخلوط بودن تخم های گله های پیر یا جوان
• ذخیره و نگهداری طولانی تر تعدادی از تخم ها
• عدم تهویه یکنواخت در دستگاه
۱۴- چسبندگی جوجه ها و آغشته به سفیده تخم. علت آن:
• دمای بالا یا پایین دستگاه ستر
• چرخش نامناسب تخم ها
• تخم های کهنه
• تخم های خیلی بزرگ
•رطوبت پایین در انبار ذخیره تخم
• چرخش نامناسب تخم ها
• تخم ترک داشته باشد یا پوسته از کیفیت خوبی برخوردار نباشد.

۱۵-چسبیدن جوجه ها به پوسته و خشک بودن جوجه ها ، علت آن : 

• رطوبت پایین در انبار ذخیره تخم

• چرخش نامناسب تخم ها

• تخم ترک داشته باشد یا پوسته از کیفیت خوبی برخوردار نباشد.

۱۶- جوجه های کوچک. علت آن:
• کوچک بودن تخم ها
• دمای بالا یا رطوبت پایین دستگاه جوجه کشی
• بالا بودن ارتفاع از سطح دریا . هچریها در ارتفاعات بالا ممکن است به خاطر پایین بودن رطوبت و اکسیژن باعث کاهش میزان رشد جنین شود.
۱۷- جوجه های ضعیف. علت آن:
• دمای بالای هچر
• تهویه ضعیف هچر
• دود دهی بیش از حد تخم ها
۱۸- پرهای کوتاه و پیچ خورده جوجه ها . علت آن:
• کمبودهای تغذیه ای
• دمای بالای دستگاه در دو هفته اول
۱۹-سر و پشت گردن جوجه متورم . علت آن :
• کمبود های تغذیه ای
• کمبود ویتامین E و ماده معدنی سلینیوم

 

چه عواملی سبب شکست در جوجه کشی می شود؟

در یک پروسه جوجه کشی عوامل مختلفی مانند دستگاه جوجه کشی ، تخم نطفه دار ، اپراتور ، محیط دستگاه جوجه کشی و گله تخم گذار تاثیر دارد که در این نوشته به همه این موارد اشاره خواهیم کرد و مشکلات احتمالی ناشی از هر عامل را مورد بررسی قرار خواهیم داد. 

علت چسبیدن جوجه به پوسته تخم چیست؟

رطوبت پایین دستگاه و یا عدم چرخش صحیح آن سبب چسبیدن جوجه به پوسته تخم می شود که در صورت استفاده از دستگاه جوجه کشی معتبر و استاندارد این اتفاق نخواهد افتاد.

چگونه می توان جوجه کشی موفقی را تجربه کرد؟

در صورت استفاده از دستگاه جوجه کشی مطمئن و استاندارد، تخم های نطفه دار با کیفیت و تازه ، تنظیم دقیق دما و رطوبت ، سرکشی مرتب و قرار دادن دستگاه در یک محیط پاکیزه و با دما و رطوبت مناسب می توانید هچ ۹۰ درصدی را به دست آورید. 

نوشته های مشابه

‫۶۵ دیدگاه ها

  1. میشه توضیح بدید که وقتی روز ۲۱ میشه نزدیک ۱۵ تا ۲۰ تا جوجه درمیان باید در دستگاه رو تا چند ساعت بعد از روز ۲۱ باز کنیم من ۸تا جوجه داخل تخم مردن خیلی. بدع

    1. سلام دوست عزیز
      حداقل تا ۲۴ ساعت بعد از به دنیا اومدن اولین جوجه نباید درب دستگاه رو باز کرد

  2. سلام خسته نباشید الان روز ۲۴هستش هنوز ۱۱ تا تخم موندن چرا بیرون نمیان؟

    1. سلام دوست عزیز
      توصیه میشه بعد از ۲۱ روز ۳ تا ۵ روز دیگه صبر کنی
      اگه تو این مدت درنیومدن ممکنه مشکلی توی روند جوجه کشی از تخما بوجود اومده باشه و یا جوجه ها طی فرایند جوجه کشی داخل تخم تلف شده باشن

  3. سلام خسته نباشید
    تقریبا ۷ روزی میشه که تخم مرغ ها را گذاشتم داخل دستگاه نطفه سنجی که کردم یک سمت تخم مرغ رگ های خونی و یک سیاهی کوچکی در حال تکون خوردن بود ولی سمت دیگه خبری از رگ نبود فکر میکنم زرده به یک سمت تخم مرغ چسبیده باشه یا نمیدونم شاید طبیعی باشه چرخش تخم ها از اول هر ۱۰۰ دقیقه ای انجام میشد و مشکلی نداشت ولی نمیدونم چرا یک سمت تخم مرغ هیچ رگی نداره همه تخم ها هم به یک شکل همین جوری اند آیا مشکلی دارند؟
    آیا جوجه در آخر بیرون میاد یا نه؟
    ممنون میشم اگه راهنماییم کنید
    با تشکر

    1. سلام اگر مطمئنید چرخش داره احتمالا موقع نطفه سنجی بد دیده شده یا کج نگه داشتید و…
      بنظر بنده ادامه جوجه کشی و یکبار دیگه کنترل در روز ۱۵ یا ۱۶ خوبه

  4. سلام من تخم ها رو زیر مرغ کرچ گذاشتم دو تا رو شکسته بود و چندتا آغشته به تخم های شکسته شده که کمی پاک کردم آیا اونها رو بردارم یا مشکلی نیس? ممنون

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

برای اطلاع از پاسخ به نظر خود، شماره همراه را در کادر زیر وارد کنید.

دکمه بازگشت به بالا
سوالی داری کلیک کن 👋